januari 30


Advies van Adviesraad Sociaal Domein inzake Strategische kaders werk en inkomen

College van burgemeester en wethouders
van de Gemeente Bunnik
Singelpark 1
3984 NC ODIJK
Betreft: Advies STRATEGISCHE AGENDA PARTICIPATIEWET 2024-2027
Bunnik, 6 juni 2023
Geacht College,
Wij danken u hartelijk voor de ter advisering toegezonden Strategische agenda Participatiewet voor
de komende vier jaar. Tevens delen wij u mee het zeer op prijs te hebben gesteld dat de ASD werd
uitgenodigd voor de informatieavond op 29 maart jl.
Algemeen
De ASD onderschrijft de in de notitie opgenomen sociale kaders voor uitvoering van de
Participatiewet. In het bijzonder de nieuwe uitgangspunten om de inwoner centraal te stellen en de
integrale aanpak spreken ons aan.
Tegelijkertijd zijn er enige punten waarvoor wij uw aandacht vragen. Hierover is ook gesproken in het
halfjaarlijkse Regionale ZOU-overleg d.d. 5 april 2023 en zij worden door alle daarin participerende
gemeenten gedeeld.
Wij zouden graag nog zien hoe u de monitoring en meetbaarheid gaat evalueren op jaarbasis en dit
in het nog uit te werken innovatieplan meetbaar gaat maken en ook evalueren. Graag worden wij als
ASD hier ook jaarlijks over geïnformeerd.
1. Nadere invulling / concretisering
Gelet op het algemene karakter van strategische notities, gaat de ASD ervanuit dat de kaders nog
nadere invulling krijgen. Bijvoorbeeld ten aanzien van de wijze waarop aan bovenstaande nieuwe
uitgangspunten en de in de Kamerbrief van de minister SZW d.d. 28 november 2022 (over de stand
van zaken Participatiewet in balans) genoemde maatregelen uitvoering zal worden gegeven.
De ASD wil hiervan op de hoogte gehouden worden. Vanzelfsprekend zijn wij ook bereid hierin mee te
denken.
2. Communicatie
Het belang van communicatie, zowel intern als richting cliënten, kan niet worden overschat. Zoals
verwoord in de Kamerbrief is het vertrekpunt van het contact met de burger gestoeld op vertrouwen
in plaats van wantrouwen. We hechten er dan ook groot belang aan dat vanuit instanties als de RSD
wordt uitgegaan van de goede wil van de inwoner.
Advies is om bij de uitwerking van de strategische kaders nadrukkelijk aandacht te besteden aan
monitoring en regie ten aanzien van de juiste bejegening en communicatie richting cliënten, zodat dit
in lijn is met de vertrekpunten van de Kamerbrief en genoemde uitgangspunten van de Strategische
kaders. Ook is een goede samenwerking binnen de RSD noodzakelijk voor de kwaliteit van de
uitvoering, mede om interpretatieverschillen te voorkomen.
Advies: met inachtneming van de AVG, zouden hiaten in noodzakelijke, bredere (schuld)hulp beter
zichtbaar gemaakt moeten worden.
3. Sturing
Het doel van de notitie is om sturing te geven aan de RSD. Wij zijn geïnteresseerd in de ideeën die u
hierbij heeft. De tot op heden geleverde cijfermatige rapportages bijvoorbeeld, geven onzes inziens
een te beperkt beeld van de uiteindelijk behaalde resultaten. Zij geven immers geen inzicht in welke
instrumenten succesvol zijn ingezet en welke minder goed werken, alsmede voor welk ‘type’ cliënt
dit geldt.
In dit verband adviseert de ASD dat er ook wordt gekeken naar succesvolle voorbeelden uit andere
gemeenten, zoals de Beroepentuin in Utrecht.
Gezien de lange geschiedenis van de WSW-bedrijven met de daarbinnen gegroeide werkwijzen, zal
een cultuuromslag noodzakelijk zijn om te kunnen voldoen aan de eisen uit de Strategische agenda
en de in de Kamerbrief beoogde maatregelen. Een blik naar buiten kan helpen het al aanwezige
instrumentarium te moderniseren en uit te breiden.
4. Doel BIGA
Bovenstaande sluit aan bij een constatering van de ASD dat de BIGA een sociaal ontwikkelbedrijf
voor medewerkers zou moeten zijn. De gemeente kan als aandeelhouder stimuleren dat er bij BIGA
naast productie, voldoende aandacht en ruimte is voor het ontwikkelingsdoel. Zo hebben cliënten
met een technische achtergrond bijvoorbeeld behoefte aan een voor hen meer passende activiteit
dan werk in de groenvoorziening, schoonmaak of op een zorgboerderij.
Er lijkt een breder instrumentarium beschikbaar dan wel nodig dan tot nog toe gehanteerd.
Zie bijvoorbeeld de beroepentuin bij punt 3.
5. Vrijwilligers
Bij schuldhulpverlening zijn vrijwilligers vaak het eerste aanspreekpunt en is hun aandacht voor de
cliënt de start van een heel traject. Helaas moet de ASD constateren dat deze groep en de rol die hij
speelt volledig onvermeld blijft in de notitie, terwijl die van cruciaal belang is. Mede in het licht van
toenemende personeelstekorten zijn vrijwilligers onmisbaar.
Advies is om hen een plek te geven in de notitie en op te nemen in het schema op pagina 11.
6. Inwoner centraal / integrale aanpak
Het vertrekpunt om de inwoner centraal te stellen en de voorgenomen integrale aanpak, alsmede de
beoogde landelijke plannen zullen tot een aanpassing van de dienstverlening leiden.
Het betrekken van cliënten, die aan den lijve ondervinden wat de uitvoering van de Participatiewet
voor hen betekent, kan in dit verband interessante inzichten bieden. Dat er, ook op andere terreinen,
het nodige licht kan zitten tussen beleid en uitvoering is genoegzaam bekend.
Ook het betrekken van vrijwilligersorganisaties die zich met schuldhulpverlening bezighouden, zoals
ouderenbonden en Humanitas, kan bijdragen aan een completer beeld van de concretisering van
beleid in de praktijk.
Tot slot wenst de ASD u succes bij de nadere uitwerking en implementatie van deze Strategische
agenda. Vanzelfsprekend zijn wij graag bereid hieraan een bijdrage te leveren in de vorm van overleg
of nadere advisering.
Hoogachtend,
namens de Adviesraad Sociaal Domein
Astrid van der Stijl
Els Voorhorst

Ook interessante adviezen zijn: